حدود اختیارات عالم
دانشمندان درباره حیث روضه خوان جعفر کشف کنندهالغطاء درباره محدوده و مرزهای ولایت فقید اختلاف لحاظ دارا هستند. وی درباره برخی وظایف و اختیارات عالم به تصریح کلام گفته میباشد؛ به عنوان مثال جهاد و قضاوت و اجرای حدود و کارها حسبه و کارها مالی را از وظایف و اختیارات فقها دانسته میباشد.[۲۲] البته درباره ولایت فقها درخصوص حکومت و سیاست مشاجره نکرده میباشد.[۲۳] بعضا برآنند که از تک تک آرای روحانی میقدرت به اعتقاد وی به ولایت عامه دانا در کارها حکومتی و سیاسی مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد پی موفقیت.[۲۴]
کشف الغطاء عن مبهمات الشریعة الغراء
منهج الرشاد لمن اراد السداد
بعضا دیگر تأکید مینمایند که وی تأسیس حکومت را از وظایف فقها نمیدانست.[۲۵] برخی نیز با اعتنا به اینکه وی برپایی نماز آدینه در بعدازظهر غایب بودن را نمیپذیرد، اورا در میان عقیده پیروی و انتظار و عقیده نیابت عامه مردد رزرو مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد دانستهاند.[۲۶]
تأکید بر اجرای حدود
او به اجرای احکام اسلام بهویژه حدود و دیات و تعزیرات و دستور به پر اسم و رسم و نهی از منکر اطمینان راسخ داشت و با کل اقتدار و تجهیزات خویش در اینراه میکوشید، گاهی نیز پای فشار دادن وی در اجرای حدود به حوادثی منتهی آدرس مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد می شد[۲۷]
اثر ها
از کشف کننده الغطاء اثر ها علمی متنّوعی به مکان باقیمانده که عمدتاً در فقه، اصول، حرف و آرامش عربی میباشد:
الحقّ المبین فی ثبت المجتهدین و تخطئه الاخباریین، چاپ طهران، ۱۳۰۶ق و ۱۳۱۹ق.
کشف الغطاء عن مبهمات الشّریعة الغّراء، [۲۸] طهران، ۱۲۷۱ق و ۱۳۱۷ق؛ تبحّر و مهارت کشف کننده الغطاء بیشخیس در فقه و اصول بود و اثر ها وی درین علمها بهویژه کتاب کشف الغطاء، نشان غالبدستی وی در استنباط احکام میباشد. او این کتاب را درضمن مسافرت به جمهوری اسلامی ایران نوشته در حالی که جز کتاب قواعد علامه حلّی کتاب دیگری یاروهمدم نداشته میباشد. اینگونه اورده شده که روضه خوان مرتضی انصاری (۱۲۱۴–۱۲۸۱ق) گفته میباشد: در صورتیکه کسی قواعد و اصول این کتاب را بداند، نزد اینجانب مجتهد میباشد. وی خویش ادّعا نموده است که در صورتیکه همگی کتابهای دینی از دسترس اینجانب خارج رود، گشوده قوی خواهم بود تمامی ابواب و مباحث دینی را از استارت تا اعمال بنویسم[۲۹] تبحّر علمی و فقاهتی وی گزینه تأیید فقیهان معاصرِ وی و بعد از اوست.
بُغیة الطّالب فی معرفة المُفَوِّض و الواجب: رسالهای عملیه و کوتاه که قسمت اولیه آن در اصول عقاید و قسمت دوم آن در احکام میباشد.
التحقیق و التّنقیر فیما یتعلّق بالمقادیر
الرّسالة الصّومیه[۳۰]
مشکاة المصابیح گستردن کتاب «المصابيح في الفقه المستنبط على الوجه الصحيح" سید مهدی بحرالعلوم [۳۱]
رسالة فی العبادات المالیه
غایة المراد فی احکام الجهاد که به درخواست عباس میرزا پسر فتحعلی فرمانروا نوشته میباشد. [۳۲]
منهج الرشاد لمن اراد السداد.[۳۳]
پانویس
استاد حبیبآبادی، مکارم الآثار، ۱۳۵۲ش، ج۳، ص۸۵۲؛ آقابزرگ، طبقات اعلام الشیعه، ۱۴۰۴ق، ص۲۴۹.
حائری، روزشمار قمری، ۱۳۸۱ش، ص۲۰۲.
خوانساری، روضات الجنات، مکتبة اسماعیلیان، ج۲، ص۲۰۶.
شبیری زنجانی، جرعهای از دریا، ج۲ ص۳۳۳.
شبیری زنجانی، جرعهای از دریا، موسسه کتابشناسی شیعه، ج۲ ص۳۳۳.
سوره غاشیه، آیه ۱۱–۱۵.
اقبال الاعمال، دعای بهره برداری، ج۱، ص۱۴۳؛ مفاتیح الجنان، دعای بهرهبرداری؛ ابنقولویه، زیارت امام حسین (ع)، ص۳۰۵.
نجفی، تاریخ تحولات سیاسی کشورایران، ص۱۰۱ و ۱۰۲.
حرزالدین، معارف الرجال، ج۱، ص۱۵۲–۱۵۳.
حرزالدین، معارف الرجال، ج۱، ص۱۵۲–۱۵۳.
آقابزرگ، الذریعه، ۱۴۰۸ق، ج۴۵، ص۱۸؛ خوانساری، روضات الجنات، ج۲،
حدود اختیارات عالم
دانشمندان درباره حیث روضه خوان جعفر کشف کنندهالغطاء درباره محدوده و مرزهای ولایت فقید اختلاف لحاظ دارا هستند. وی درباره برخی وظایف و اختیارات عالم به تصریح کلام گفته میباشد؛ به عنوان مثال جهاد و قضاوت و اجرای حدود و کارها حسبه و کارها مالی را از وظایف و اختیارات فقها دانسته میباشد.[۲۲] البته درباره ولایت فقها درخصوص حکومت و سیاست مشاجره نکرده میباشد.[۲۳] بعضا برآنند که از تک تک آرای روحانی میقدرت به اعتقاد وی به ولایت عامه دانا در کارها حکومتی و سیاسی مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد پی موفقیت.[۲۴]
کشف الغطاء عن مبهمات الشریعة الغراء
منهج الرشاد لمن اراد السداد
بعضا دیگر تأکید مینمایند که وی تأسیس حکومت را از وظایف فقها نمیدانست.[۲۵] برخی نیز با اعتنا به اینکه وی برپایی نماز آدینه در بعدازظهر غایب بودن را نمیپذیرد، اورا در میان عقیده پیروی و انتظار و عقیده نیابت عامه مردد رزرو مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد دانستهاند.[۲۶]
تأکید بر اجرای حدود
او به اجرای احکام اسلام بهویژه حدود و دیات و تعزیرات و دستور به پر اسم و رسم و نهی از منکر اطمینان راسخ داشت و با کل اقتدار و تجهیزات خویش در اینراه میکوشید، گاهی نیز پای فشار دادن وی در اجرای حدود به حوادثی منتهی آدرس مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد می شد[۲۷]
اثر ها
از کشف کننده الغطاء اثر ها علمی متنّوعی به مکان باقیمانده که عمدتاً در فقه، اصول، حرف و آرامش عربی میباشد:
الحقّ المبین فی ثبت المجتهدین و تخطئه الاخباریین، چاپ طهران، ۱۳۰۶ق و ۱۳۱۹ق.
کشف الغطاء عن مبهمات الشّریعة الغّراء، [۲۸] طهران، ۱۲۷۱ق و ۱۳۱۷ق؛ تبحّر و مهارت کشف کننده الغطاء بیشخیس در فقه و اصول بود و اثر ها وی درین علمها بهویژه کتاب کشف الغطاء، نشان غالبدستی وی در استنباط احکام میباشد. او این کتاب را درضمن مسافرت به جمهوری اسلامی ایران نوشته در حالی که جز کتاب قواعد علامه حلّی کتاب دیگری یاروهمدم نداشته میباشد. اینگونه اورده شده که روضه خوان مرتضی انصاری (۱۲۱۴–۱۲۸۱ق) گفته میباشد: در صورتیکه کسی قواعد و اصول این کتاب را بداند، نزد اینجانب مجتهد میباشد. وی خویش ادّعا نموده است که در صورتیکه همگی کتابهای دینی از دسترس اینجانب خارج رود، گشوده قوی خواهم بود تمامی ابواب و مباحث دینی را از استارت تا اعمال بنویسم[۲۹] تبحّر علمی و فقاهتی وی گزینه تأیید فقیهان معاصرِ وی و بعد از اوست.
بُغیة الطّالب فی معرفة المُفَوِّض و الواجب: رسالهای عملیه و کوتاه که قسمت اولیه آن در اصول عقاید و قسمت دوم آن در احکام میباشد.
التحقیق و التّنقیر فیما یتعلّق بالمقادیر
الرّسالة الصّومیه[۳۰]
مشکاة المصابیح گستردن کتاب «المصابيح في الفقه المستنبط على الوجه الصحيح" سید مهدی بحرالعلوم [۳۱]
رسالة فی العبادات المالیه
غایة المراد فی احکام الجهاد که به درخواست عباس میرزا پسر فتحعلی فرمانروا نوشته میباشد. [۳۲]
منهج الرشاد لمن اراد السداد.[۳۳]
پانویس
استاد حبیبآبادی، مکارم الآثار، ۱۳۵۲ش، ج۳، ص۸۵۲؛ آقابزرگ، طبقات اعلام الشیعه، ۱۴۰۴ق، ص۲۴۹.
حائری، روزشمار قمری، ۱۳۸۱ش، ص۲۰۲.
خوانساری، روضات الجنات، مکتبة اسماعیلیان، ج۲، ص۲۰۶.
شبیری زنجانی، جرعهای از دریا، ج۲ ص۳۳۳.
شبیری زنجانی، جرعهای از دریا، موسسه کتابشناسی شیعه، ج۲ ص۳۳۳.
سوره غاشیه، آیه ۱۱–۱۵.
اقبال الاعمال، دعای بهره برداری، ج۱، ص۱۴۳؛ مفاتیح الجنان، دعای بهرهبرداری؛ ابنقولویه، زیارت امام حسین (ع)، ص۳۰۵.
نجفی، تاریخ تحولات سیاسی کشورایران، ص۱۰۱ و ۱۰۲.
حرزالدین، معارف الرجال، ج۱، ص۱۵۲–۱۵۳.
حرزالدین، معارف الرجال، ج۱، ص۱۵۲–۱۵۳.
آقابزرگ، الذریعه، ۱۴۰۸ق، ج۴۵، ص۱۸؛ خوانساری، روضات الجنات، ج۲،
نقش انتخاب مسجد مناسب در برگزاری یک مراسم ترحیم آرام و منظم