حرف امامیه از مذهب ها کلامی اسلام میباشد که مهم ترین عنصر متمایزکننده آن، اعتقادوباور به مورد امامت میباشد. سخن امامیه در طریق و منابع، از قرآن، سنت رسول(ص) و امامان معصوم(ع)، و عامل عقلی فایده می گیرد. گفته میشود استارت پیدایش حرف امامیه به طور همزمان میباشد با اولیه روزهای بعداز رحلت رسول(ص) و دعوا درباره یکی مهمترین مسائل دانش سخن، یعنی مورد امامت و خلافت مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد رسول.
بعضا پژوهشگران بر این باورند که امام علی(ع) اول شخصیت مسلمان بود که درباره مسائلی همانند ذات و صفات خدا، حُدوث و قِدَم، بساطت وجود معبود، و وحدت و کثرت صحبت اذعان کرد. بعد از او بقیه امامان شیعه(ع) در مورد مسائل کلامی، دعواهایی مطرح کردند و در قبال سوالها و اشکالات، با متکلمان و پژوهشگران ادیان و مذهبها دیگر مناظره کردند و متکلمان پررنگای نظیر هِشام بن حَکَم و مؤمن الطّاق را رشد رزرو مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد دادند.
سخن امامیه بعداز بعد از ظهر غایب بودن، عصرهای متعدد تاریخی از راز گذارنده و با تولید مکاتب مختلف کلامی، در سه منش متفاوت نصگرایی، عقلگرایی و آمیزهای از عقلگرایی و نقلگرایی به پرورش و بالندگی خویش ادامه داده میباشد. اصول کلی سخن امامیه غیر از سه اصل کلیِ توحید، نبوت و معاد که دیگر مذهبها کلامی اسلامی هم به آنان اعتقاد و باور داراهستند، دو اصل دیگر، یعنی امامت و عدل را هم در بر می گیرد و اینسیرتکامل با دیگر مذهب ها اسلامی متمایز آدرس مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد میشود.
بعضی از مهمترین کتابهای کلامی امامیه بدین گستردن میباشد: اوائلالمقالات، تصحیحالاعتقاد، تجریدالاعتقاد و کشفالمراد. روحانی اثر گذار (۳۳۶یا۳۳۸-۴۱۳ق)، سید مرتضی (۳۵۵-۴۳۶ق)، روضه خوان طوسی (۳۸۵-۴۶۰ق)، خواجه نصیرالدین طوسی (۵۹۷-۶۷۲ق) و علامه حلی (۶۴۸-۷۲۶ق) نیز از پر رنگترین متکلمان امامیه به شمار میروند.
تعریف و تمجید
سخن امامیه از مذهبها کلامی اسلامی میباشد که در موضوع باورها، طرز و منابع، از قرآن، سنت نبی(ص) و امامان معصوم(ع)، و برهان عقلی سود میگیرد. این مذهب کلامی در تعامل بافرهنگها و فرهنگهای دیگر و پایین تأثیر آن ها، رویش و تداوم یافته میباشد.[۱] گفتهاند با دقت به منابع تاریخی و مستندات روایی، قضیه امامت نامونشانقسمت اساسی صحبت امامیه بین دیگر مذهب ها کلامی اسلامی میباشد.[۲] اما برخی نیز موضوع توحیدِ برگرفته از قرآن، سنت فرستاده و امامان شیعه(ع) را محور مسائل کلامی امامیه و نامونشانقسمت آن دانستهاند.[۳]
پیدایش
استارت پیدایش صحبت امامیه را اولیه روزهای بعداز رحلت رسول(ص) میدانند؛[۴] چراکه اول مورد کلامی که در آن عصر در میان مسلمانها مطرح شد، زمینه امامت و خلافت نبی بود، که دو عقیده کلی درباره آن ابزار شوید: یک کدام از اینکه جانشین نبی از جانب معبود و به وسیله نبی(ص) گزینش میگردد؛ دیگر اینکه به تعیین مسلمان ها واگذار گردیدهاست.[۵]
امام علی(ع) و گروهی از بزرگان مهاجر و انصار، طرفدار عقیده ابتدا بودند و برای مدعای خودشان به دو عامل عمده استناد میکردند: یک کدام از نصوص وارداتی از نبی(ص) و دیگری افضلیت امام علی(ع).[۶] همینطور در مسائلی از قبیل صفات خدا، قضا و قدر، جبر و اختیار که از سابقترین مسائل کلامی دنیا اسلام به شمار میروند نیز شیعه ها پیشگام بودهاند.[۷]
گفته می گردد امام علی(ع) اولیه شخصیت مسلمان بود که برای نخسین بار درباره مسائلی همانند ذات و صفات پروردگار، حدوث و قِدَم، بساطت وجود معبود، و وحدت و کثرت مطالب عمیقی مطرح نمود.[۸] بهگفته مرتضی مطهری، یکی نصیبهای اصلی نهجالبلاغه مسائل مرتبط با الهیات میباشد و به طور کلیِ خطبهها، طومارها و عبارات قصار آن، حدود چهل توشه درباره این مطالب دعوا گردیدهاست.[۹] بعداز امام علی، امامان دیگری زیرا امام سجاد(ع)، امام باقر(ع)، امام راست گو(ع)، امام رضا(ع)، امام جواد(ع) و امام هادی(ع) در موضوع مسائل کلامی، گفت و گوهایی مطرح نمودند و در قبال سوالها و اشکالات مطرحگردیده، برای تامین از آموزههای آیین اسلام، به مناظره با متکلمان و پژوهشگران ادیان و مذهبها دیگر پرداختند و شاگردان متعددی در علم سخن تربیت کردند.[۱۰]
حرف امامیه از مذهب ها کلامی اسلام میباشد که مهم ترین عنصر متمایزکننده آن، اعتقادوباور به مورد امامت میباشد. سخن امامیه در طریق و منابع، از قرآن، سنت رسول(ص) و امامان معصوم(ع)، و عامل عقلی فایده می گیرد. گفته میشود استارت پیدایش حرف امامیه به طور همزمان میباشد با اولیه روزهای بعداز رحلت رسول(ص) و دعوا درباره یکی مهمترین مسائل دانش سخن، یعنی مورد امامت و خلافت مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد رسول.
بعضا پژوهشگران بر این باورند که امام علی(ع) اول شخصیت مسلمان بود که درباره مسائلی همانند ذات و صفات خدا، حُدوث و قِدَم، بساطت وجود معبود، و وحدت و کثرت صحبت اذعان کرد. بعد از او بقیه امامان شیعه(ع) در مورد مسائل کلامی، دعواهایی مطرح کردند و در قبال سوالها و اشکالات، با متکلمان و پژوهشگران ادیان و مذهبها دیگر مناظره کردند و متکلمان پررنگای نظیر هِشام بن حَکَم و مؤمن الطّاق را رشد رزرو مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد دادند.
سخن امامیه بعداز بعد از ظهر غایب بودن، عصرهای متعدد تاریخی از راز گذارنده و با تولید مکاتب مختلف کلامی، در سه منش متفاوت نصگرایی، عقلگرایی و آمیزهای از عقلگرایی و نقلگرایی به پرورش و بالندگی خویش ادامه داده میباشد. اصول کلی سخن امامیه غیر از سه اصل کلیِ توحید، نبوت و معاد که دیگر مذهبها کلامی اسلامی هم به آنان اعتقاد و باور داراهستند، دو اصل دیگر، یعنی امامت و عدل را هم در بر می گیرد و اینسیرتکامل با دیگر مذهب ها اسلامی متمایز آدرس مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد میشود.
بعضی از مهمترین کتابهای کلامی امامیه بدین گستردن میباشد: اوائلالمقالات، تصحیحالاعتقاد، تجریدالاعتقاد و کشفالمراد. روحانی اثر گذار (۳۳۶یا۳۳۸-۴۱۳ق)، سید مرتضی (۳۵۵-۴۳۶ق)، روضه خوان طوسی (۳۸۵-۴۶۰ق)، خواجه نصیرالدین طوسی (۵۹۷-۶۷۲ق) و علامه حلی (۶۴۸-۷۲۶ق) نیز از پر رنگترین متکلمان امامیه به شمار میروند.
تعریف و تمجید
سخن امامیه از مذهبها کلامی اسلامی میباشد که در موضوع باورها، طرز و منابع، از قرآن، سنت نبی(ص) و امامان معصوم(ع)، و برهان عقلی سود میگیرد. این مذهب کلامی در تعامل بافرهنگها و فرهنگهای دیگر و پایین تأثیر آن ها، رویش و تداوم یافته میباشد.[۱] گفتهاند با دقت به منابع تاریخی و مستندات روایی، قضیه امامت نامونشانقسمت اساسی صحبت امامیه بین دیگر مذهب ها کلامی اسلامی میباشد.[۲] اما برخی نیز موضوع توحیدِ برگرفته از قرآن، سنت فرستاده و امامان شیعه(ع) را محور مسائل کلامی امامیه و نامونشانقسمت آن دانستهاند.[۳]
پیدایش
استارت پیدایش صحبت امامیه را اولیه روزهای بعداز رحلت رسول(ص) میدانند؛[۴] چراکه اول مورد کلامی که در آن عصر در میان مسلمانها مطرح شد، زمینه امامت و خلافت نبی بود، که دو عقیده کلی درباره آن ابزار شوید: یک کدام از اینکه جانشین نبی از جانب معبود و به وسیله نبی(ص) گزینش میگردد؛ دیگر اینکه به تعیین مسلمان ها واگذار گردیدهاست.[۵]
امام علی(ع) و گروهی از بزرگان مهاجر و انصار، طرفدار عقیده ابتدا بودند و برای مدعای خودشان به دو عامل عمده استناد میکردند: یک کدام از نصوص وارداتی از نبی(ص) و دیگری افضلیت امام علی(ع).[۶] همینطور در مسائلی از قبیل صفات خدا، قضا و قدر، جبر و اختیار که از سابقترین مسائل کلامی دنیا اسلام به شمار میروند نیز شیعه ها پیشگام بودهاند.[۷]
گفته می گردد امام علی(ع) اولیه شخصیت مسلمان بود که برای نخسین بار درباره مسائلی همانند ذات و صفات پروردگار، حدوث و قِدَم، بساطت وجود معبود، و وحدت و کثرت مطالب عمیقی مطرح نمود.[۸] بهگفته مرتضی مطهری، یکی نصیبهای اصلی نهجالبلاغه مسائل مرتبط با الهیات میباشد و به طور کلیِ خطبهها، طومارها و عبارات قصار آن، حدود چهل توشه درباره این مطالب دعوا گردیدهاست.[۹] بعداز امام علی، امامان دیگری زیرا امام سجاد(ع)، امام باقر(ع)، امام راست گو(ع)، امام رضا(ع)، امام جواد(ع) و امام هادی(ع) در موضوع مسائل کلامی، گفت و گوهایی مطرح نمودند و در قبال سوالها و اشکالات مطرحگردیده، برای تامین از آموزههای آیین اسلام، به مناظره با متکلمان و پژوهشگران ادیان و مذهبها دیگر پرداختند و شاگردان متعددی در علم سخن تربیت کردند.[۱۰]
جایگاه تاریخی و معنوی نام امام حسن مجتبی (ع) در مسجد فکوری مشهد