فرشته یا این که مَلَک موجوداتی نامرئی و فراطبیعی که مأمور اجرای دستورها خداوند در عالم و آخرتاند و اعتقادوباور به وجود آن ها از اعتقادات مسلمانها میباشد. عالمان مسلمان درباره ماهیت ملائکه اختلافلحاظ داراهستند؛ متکلمان آنهارا موجودات جسمانی می دانند که به طورهای متفاوت در میایند، ولی فلاسفه آنها را غیرجسمانی مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد می دانند.
به یقین عالمان شیعه ملائکه معصوماند، از این رو گناه و نافرمانی از امرها معبود نمی کنند. همینطور ملائکه در اعمال وظایف خویش کوتاهی نمینمایند. وظایف آنها عبارت میباشد از: عبادت، تسبیح آفریدگار، تایپ کردن طومار انجام، رساندن وحی به پیامبران، نگهبانی از بشرها، کمک رساندن به مؤمنان، رساندن روزی دنیوی و معنوی، دریافت کردن جانها، هدایت قلبها و رزرو مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد اجرای عذاب الهی.
فرشتهها گروهها و مراتب مختلفی دارا هستند؛ جبرئیل، میکائیل، اسرافیل و عزرائیل نسبت به ملائکه دیگر منزلت بالاتری دارا هستند.
برتری فرشتگان بر بشرها، طهارت ملائکه و جسمانی یا این که غیرجسمانی بودن آنان از مباحثی میباشد که در کتابهای تفسیری و کلامی آورده شده و طریقههای متفاوتی دراین مورد ارائه آدرس مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد گردیدهاست.
چیستی ملائکه
نگاره فرشتهای وابسته به قرن ۱۶ میلادی.
ملائکه، موجوداتی که واسطه در بین خداوند و دانا انسانی میباشند و خداوند آنها را موکل بر دانا نموده است.[۱] فرشتگان توده ملک میباشد.[۲]
درباره ماهیت ملائکه اختلافحیث وجود داراست؛ متکلمان، آن ها را اجسام لطیف و نورانی دانسته که می توانند به طورها و گونه های متفاوت درآیند.[۳] علامه مجلسی این لحاظ را به تمامی مسلمانها به جز تنی چند از فلاسفه نسبت داده و اضافه کرده که انبیا و اوصیا آنهارا میچشماند.[۴] ولی گروهی از فلاسفه فرشتگان را بالاتر از جسم و جسمانیات دانسته و معتقدند آن ها اوصافی داراهستند که در جسم نمیگنجد.[۵] به گفته علامه طباطبایی، آنچه در احادیث درباره مشاهده فرشتگان در صورتها و شکلهای جسمانی آمده تَمثُّل میباشد.(یعنی چیزی برای کسی در حالتی که خاص پدید بیاید.)[۶] همینطور به گفته وی اینکه دارای شهرت گردیده که فرشته و جن اجسام لطیفیاند که به طورها و گونه های گوناگون درمیآیند، استدلال معتبری ندارد.[۷] بر مبنا روایتی از امام درستگو(ع) فرشتگان از نوروروشنایی آفریده گردیدهاند.[۸]
مداقه و رده
اطمینان به وجود ملائکه از اعتقادات مسلمان ها میباشد[۹] و ایمان به آن ها مانند ایمان به نماز و روزه میباشد و از اثاثیه ایمان به نبوت به شمار میرود.[۱۰]
کلمه ملک ۸۸ توشه در قرآن به شغل رفته میباشد.[۱۱] امام علی(ع) در خطبه اشباح، به خلقت ملائکه، اقسام، خصوصیتها و وظایف آنها پرداخته میباشد.[۱۲] در بحارالانوار بیش تر از یکصد ماجرا درباره چیستی فرشتگان، وظایف آن ها، طهارت ملائکه و اوصاف ملائکه مقرب مذکور میباشد.[۱۳] دعای سوم صحیفه سجادیه از امام سجاد(ع) به ملائکه مقرب آفریدگار تخصیص داراست؛ دراین دعا صلوات و سلام آفریدگار، دلیل فزونی عصمت و طهارت آن ها نقل شده میباشد.[۱۴]
بنابر احادیث، فرشتگان پرتعدادترین مخلوقات معبود میباشند و در احادیث متعددی از کثرت آن ها صحبت به فی مابین آمده میباشد.[۱۵] در روایات آمده میباشد که آفرینش فرشتگان بعداز خلقت فروغ نبی(ص) و امامان(ع) بوده میباشد.[۱۶]
گروهی از مشرکان ملائکه را میپرستیدند و آنهارا عبد آفریدگار میدانستند، ولی با این هم اکنون معتقد بودند که آن ها استقلال در کار داراهستند و رب موجودات تحتخیس از خویش میباشند.[۱۷] برخی از مشرکان نیز آنهارا دختران آفریدگار میپنداشتند.[۱۸]
فرشتگان در دیگر ادیان
از فرشتگان در ادیان دیگر نیز حرف به فی مابین آمده میباشد؛ در آئین زرتشت، ملائکه عبد اهورامزدا میباشند و هر امشاسپند (کنیه ملائکه والا آیین زرتشت) مظهر یک کدام از صفتهای وی میباشد. در آیین یهودی، ملائکه به منزله بندگان معبود میباشند که دستورهای اورا در زمین جاری ساختن مینمایند و وحی را به آدمها میرسانند. بنابر کتاب مقدس مسیحیان، ملائکه قبل از آدم آفریده گردیده و نگاهبان آدم میباشند. سلام صادر کردن و پرستش بعضا ملائکه مانند میکائیل، در کلیساهای مسیحی رایج میباشد.[۱۹]
وظایف
در قرآن وظایفی برای ملائکه مذکور میباشد: واسطه بودن در نزول وحی (رساندن پیام آفریدگار به پیامبران)،[۲۰] دانایی کارها فقید، رساندن نتیجه الهی به مخلوقات،[۲۱] استغفار[۲۲] شفاعت برای مؤمنان[۲۳] و یاری آنها،[۲۴] لعن کافران،[۲۵] تصویب جاری ساختن بندگان[۲۶] و قبض روح آنها.[۲۷] گروهی از ملائکه همواره به عبادت و تسبیح پروردگار اشتغال داراهستند و به کاری دیگر نمیپردازند.[۲۸]
ملائکه در فقیه برزخ[۲۹] و آخرت نیز حضور دارا هستند؛ گروهی از آن ها در فردوس مستقرند[۳۰] و گروهی نیز نگاهبان دوزخ و جهنم و دوزخیاناند.[۳۱]
فرشته یا این که مَلَک موجوداتی نامرئی و فراطبیعی که مأمور اجرای دستورها خداوند در عالم و آخرتاند و اعتقادوباور به وجود آن ها از اعتقادات مسلمانها میباشد. عالمان مسلمان درباره ماهیت ملائکه اختلافلحاظ داراهستند؛ متکلمان آنهارا موجودات جسمانی می دانند که به طورهای متفاوت در میایند، ولی فلاسفه آنها را غیرجسمانی مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد می دانند.
به یقین عالمان شیعه ملائکه معصوماند، از این رو گناه و نافرمانی از امرها معبود نمی کنند. همینطور ملائکه در اعمال وظایف خویش کوتاهی نمینمایند. وظایف آنها عبارت میباشد از: عبادت، تسبیح آفریدگار، تایپ کردن طومار انجام، رساندن وحی به پیامبران، نگهبانی از بشرها، کمک رساندن به مؤمنان، رساندن روزی دنیوی و معنوی، دریافت کردن جانها، هدایت قلبها و رزرو مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد اجرای عذاب الهی.
فرشتهها گروهها و مراتب مختلفی دارا هستند؛ جبرئیل، میکائیل، اسرافیل و عزرائیل نسبت به ملائکه دیگر منزلت بالاتری دارا هستند.
برتری فرشتگان بر بشرها، طهارت ملائکه و جسمانی یا این که غیرجسمانی بودن آنان از مباحثی میباشد که در کتابهای تفسیری و کلامی آورده شده و طریقههای متفاوتی دراین مورد ارائه آدرس مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد گردیدهاست.
چیستی ملائکه
نگاره فرشتهای وابسته به قرن ۱۶ میلادی.
ملائکه، موجوداتی که واسطه در بین خداوند و دانا انسانی میباشند و خداوند آنها را موکل بر دانا نموده است.[۱] فرشتگان توده ملک میباشد.[۲]
درباره ماهیت ملائکه اختلافحیث وجود داراست؛ متکلمان، آن ها را اجسام لطیف و نورانی دانسته که می توانند به طورها و گونه های متفاوت درآیند.[۳] علامه مجلسی این لحاظ را به تمامی مسلمانها به جز تنی چند از فلاسفه نسبت داده و اضافه کرده که انبیا و اوصیا آنهارا میچشماند.[۴] ولی گروهی از فلاسفه فرشتگان را بالاتر از جسم و جسمانیات دانسته و معتقدند آن ها اوصافی داراهستند که در جسم نمیگنجد.[۵] به گفته علامه طباطبایی، آنچه در احادیث درباره مشاهده فرشتگان در صورتها و شکلهای جسمانی آمده تَمثُّل میباشد.(یعنی چیزی برای کسی در حالتی که خاص پدید بیاید.)[۶] همینطور به گفته وی اینکه دارای شهرت گردیده که فرشته و جن اجسام لطیفیاند که به طورها و گونه های گوناگون درمیآیند، استدلال معتبری ندارد.[۷] بر مبنا روایتی از امام درستگو(ع) فرشتگان از نوروروشنایی آفریده گردیدهاند.[۸]
مداقه و رده
اطمینان به وجود ملائکه از اعتقادات مسلمان ها میباشد[۹] و ایمان به آن ها مانند ایمان به نماز و روزه میباشد و از اثاثیه ایمان به نبوت به شمار میرود.[۱۰]
کلمه ملک ۸۸ توشه در قرآن به شغل رفته میباشد.[۱۱] امام علی(ع) در خطبه اشباح، به خلقت ملائکه، اقسام، خصوصیتها و وظایف آنها پرداخته میباشد.[۱۲] در بحارالانوار بیش تر از یکصد ماجرا درباره چیستی فرشتگان، وظایف آن ها، طهارت ملائکه و اوصاف ملائکه مقرب مذکور میباشد.[۱۳] دعای سوم صحیفه سجادیه از امام سجاد(ع) به ملائکه مقرب آفریدگار تخصیص داراست؛ دراین دعا صلوات و سلام آفریدگار، دلیل فزونی عصمت و طهارت آن ها نقل شده میباشد.[۱۴]
بنابر احادیث، فرشتگان پرتعدادترین مخلوقات معبود میباشند و در احادیث متعددی از کثرت آن ها صحبت به فی مابین آمده میباشد.[۱۵] در روایات آمده میباشد که آفرینش فرشتگان بعداز خلقت فروغ نبی(ص) و امامان(ع) بوده میباشد.[۱۶]
گروهی از مشرکان ملائکه را میپرستیدند و آنهارا عبد آفریدگار میدانستند، ولی با این هم اکنون معتقد بودند که آن ها استقلال در کار داراهستند و رب موجودات تحتخیس از خویش میباشند.[۱۷] برخی از مشرکان نیز آنهارا دختران آفریدگار میپنداشتند.[۱۸]
فرشتگان در دیگر ادیان
از فرشتگان در ادیان دیگر نیز حرف به فی مابین آمده میباشد؛ در آئین زرتشت، ملائکه عبد اهورامزدا میباشند و هر امشاسپند (کنیه ملائکه والا آیین زرتشت) مظهر یک کدام از صفتهای وی میباشد. در آیین یهودی، ملائکه به منزله بندگان معبود میباشند که دستورهای اورا در زمین جاری ساختن مینمایند و وحی را به آدمها میرسانند. بنابر کتاب مقدس مسیحیان، ملائکه قبل از آدم آفریده گردیده و نگاهبان آدم میباشند. سلام صادر کردن و پرستش بعضا ملائکه مانند میکائیل، در کلیساهای مسیحی رایج میباشد.[۱۹]
وظایف
در قرآن وظایفی برای ملائکه مذکور میباشد: واسطه بودن در نزول وحی (رساندن پیام آفریدگار به پیامبران)،[۲۰] دانایی کارها فقید، رساندن نتیجه الهی به مخلوقات،[۲۱] استغفار[۲۲] شفاعت برای مؤمنان[۲۳] و یاری آنها،[۲۴] لعن کافران،[۲۵] تصویب جاری ساختن بندگان[۲۶] و قبض روح آنها.[۲۷] گروهی از ملائکه همواره به عبادت و تسبیح پروردگار اشتغال داراهستند و به کاری دیگر نمیپردازند.[۲۸]
ملائکه در فقیه برزخ[۲۹] و آخرت نیز حضور دارا هستند؛ گروهی از آن ها در فردوس مستقرند[۳۰] و گروهی نیز نگاهبان دوزخ و جهنم و دوزخیاناند.[۳۱]
مسجد امام حسن مجتبی (ع) فکوری مشهد و نقش آن در مواجهه با چالشهای اجتماعی و شهری