قوم و قبیله ثمود
خویشاوندان ثَمود قومی عرب که با انکار دعوت باتقوا فرستاده به عذاب الهی گرفتار شدند. قرآن از آنها تحت عنوان قومی مشرک خاطر کرده که در ساختن منزل از سنگ مهارت داشتند. خداوند پارسا(ع) را به سوی آنها ارسال کرد. آنها اعجاز رسول خویش را که به ناقه باتقوا آوازه داراست، کشتند و به دنبال آن به عذاب الهی گرفتار شدند. روایت خویشان ثمود در تورات نیامده، ولی یافتههای باستانشناسان وجود آنهارا در بخش ها شمالی شبهجزیره ایالات متحده عربی تأیید مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد مینماید.
ثمود در قرآن
برخی ثمود را کلمهای عربی و به معنای آب اندک[۱] و بعضا دیگر، آن را غیر عربی دانستهاند.[۲] ثمود اسم قوم[۳] و اسم جد بستگان ثمود[۴] بوده میباشد. این واژه و کلمه ۲۶ توشه در قرآن آمده میباشد.[۵] همینطور برخی مفسران مراد از اصحاب الحجر در آیه ۸۰ سوره حجر را بستگان ثمود دانستهاند و حجر اسم سرزمینی بوده که در آن رزرو مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد میزیستند.[۶]
خصوصیتها
قرآن به مهارت قوم و قبیله ثمود در ساختن منزل با تراشیدن کوهها و سنگها،[۷] ساختن کاخ در دشتها،[۸] و نیز کشور آباد و حاصلخیز آنها[۹] اشاره کرده و گفته میباشد که آن ها منزلهای خویش را از سنگ آدرس مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد میساختند.[۱۰]
فرصت معاش
در قرآن به مجال معاش خاندان ثمود اشاره نشده، ولی آنها جانشینان قبیله عاد معرفی گردیده[۱۱] و در یادکرد اقوام و پیامبران گذشته قصه آن ها بعد از قبیله عاد آمده میباشد.[۱۲] بعضی از قوم و قبیله ثمود با تعبیر و تفسیر «عاد الآخره» حافظه کردهاند.[۱۳] بعضی گفتهاند این ترتیب قرآنی، ترتیب تاریخی آنان را نیز میرساند.[۱۴] به نقل از آذرنوش، خاطر کرد از ثمودیان در منابع باستانی، عمدتا مرتبط با مسافت وقتی فی مابین قرن هشتم قبل از به دنیا آمدن تا قرن دوم میلادی میباشد.[۱۵] البته مبتنی بر منابع تاریخی مسلمانها، مجال نبوت با تقوا، مقدم بر پیامبری حضرت ابراهیم بوده[۱۶] و همینطور در میان خویشاوندان عاد و ثمود حدود ۵۰۰ سال مسافت بوده میباشد.[۱۷] در بعضا از منابع از نوادگان سام بن نوح معرفی گردیدهاند.[۱۸]
جای معاش
آورده شده مسکن خاندان ثمود در حوزه حِجر، در کنار دریا دریای سرخ مجاورت وادی القری[۱۹] و در مسیر حجاز به شام[۲۰] قرار داشته میباشد. بر شالوده روایتی در مسیر عزیمت سپاه اسلام از مدینه به تبوک هنگام عبور از منطقه حجر، رسول(ص) از بیم اینکه مبادا همراهانش در گیر بلایی شوند که به قوم و قبیله ثمود رسیده بود امرکرد از آب آنجا ننوشند و با حالتی گریان از آنجا بگذرند.[۲۱] جوادعلی، بلندیهای حجاز و اردن مدرن را مسکن آنها دانسته میباشد.[۲۲] قرآن محل معاش خویشان ثمود را معلوم نکرده میباشد.
قوم و قبیله ثمود
خویشاوندان ثَمود قومی عرب که با انکار دعوت باتقوا فرستاده به عذاب الهی گرفتار شدند. قرآن از آنها تحت عنوان قومی مشرک خاطر کرده که در ساختن منزل از سنگ مهارت داشتند. خداوند پارسا(ع) را به سوی آنها ارسال کرد. آنها اعجاز رسول خویش را که به ناقه باتقوا آوازه داراست، کشتند و به دنبال آن به عذاب الهی گرفتار شدند. روایت خویشان ثمود در تورات نیامده، ولی یافتههای باستانشناسان وجود آنهارا در بخش ها شمالی شبهجزیره ایالات متحده عربی تأیید مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد مینماید.
ثمود در قرآن
برخی ثمود را کلمهای عربی و به معنای آب اندک[۱] و بعضا دیگر، آن را غیر عربی دانستهاند.[۲] ثمود اسم قوم[۳] و اسم جد بستگان ثمود[۴] بوده میباشد. این واژه و کلمه ۲۶ توشه در قرآن آمده میباشد.[۵] همینطور برخی مفسران مراد از اصحاب الحجر در آیه ۸۰ سوره حجر را بستگان ثمود دانستهاند و حجر اسم سرزمینی بوده که در آن رزرو مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد میزیستند.[۶]
خصوصیتها
قرآن به مهارت قوم و قبیله ثمود در ساختن منزل با تراشیدن کوهها و سنگها،[۷] ساختن کاخ در دشتها،[۸] و نیز کشور آباد و حاصلخیز آنها[۹] اشاره کرده و گفته میباشد که آن ها منزلهای خویش را از سنگ آدرس مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد میساختند.[۱۰]
فرصت معاش
در قرآن به مجال معاش خاندان ثمود اشاره نشده، ولی آنها جانشینان قبیله عاد معرفی گردیده[۱۱] و در یادکرد اقوام و پیامبران گذشته قصه آن ها بعد از قبیله عاد آمده میباشد.[۱۲] بعضی از قوم و قبیله ثمود با تعبیر و تفسیر «عاد الآخره» حافظه کردهاند.[۱۳] بعضی گفتهاند این ترتیب قرآنی، ترتیب تاریخی آنان را نیز میرساند.[۱۴] به نقل از آذرنوش، خاطر کرد از ثمودیان در منابع باستانی، عمدتا مرتبط با مسافت وقتی فی مابین قرن هشتم قبل از به دنیا آمدن تا قرن دوم میلادی میباشد.[۱۵] البته مبتنی بر منابع تاریخی مسلمانها، مجال نبوت با تقوا، مقدم بر پیامبری حضرت ابراهیم بوده[۱۶] و همینطور در میان خویشاوندان عاد و ثمود حدود ۵۰۰ سال مسافت بوده میباشد.[۱۷] در بعضا از منابع از نوادگان سام بن نوح معرفی گردیدهاند.[۱۸]
جای معاش
آورده شده مسکن خاندان ثمود در حوزه حِجر، در کنار دریا دریای سرخ مجاورت وادی القری[۱۹] و در مسیر حجاز به شام[۲۰] قرار داشته میباشد. بر شالوده روایتی در مسیر عزیمت سپاه اسلام از مدینه به تبوک هنگام عبور از منطقه حجر، رسول(ص) از بیم اینکه مبادا همراهانش در گیر بلایی شوند که به قوم و قبیله ثمود رسیده بود امرکرد از آب آنجا ننوشند و با حالتی گریان از آنجا بگذرند.[۲۱] جوادعلی، بلندیهای حجاز و اردن مدرن را مسکن آنها دانسته میباشد.[۲۲] قرآن محل معاش خویشان ثمود را معلوم نکرده میباشد.
جایگاه تاریخی و معنوی نام امام حسن مجتبی (ع) در مسجد فکوری مشهد