فتح کشورایران موفقیت اَعراب مسلمان بر سلسله ساسانیان در زمان پیکارهای گوناگون و غلبه بر مملکت جمهوری اسلامی ایران بود. این فتح که از مجال ابوبکر استارت شد، در طی قدمت به نقطع ی عطف خویش رسید و تا سال ۳۰ق یعنی میانه فرصت خلافت عثمان ادامه داشت، ولی در طول خلافت حضرت علی(ع) مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد توقیف شد.
ناخرسندی ایرانیان از حکومت طبقاتی ساسانیان، ظلم و تعصب موبدان و خرابی در سراسر مملکت از علل ناکامی ساسانیان دانسته رزرو مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد گردیده است.
نقل شده پيروان زردشت تا اواخر دولت عباسى در کشور ایران آزادى مذهبى داشتند و آتشكدههاى زردشتيان در شهرهای کشور ایران برپا بود. جاذبه آیین اسلام بخصوص وجه عدل و دادورزی آن و رفع تبعیض طبقاتی، سبب ساز شد ایرانیان به تفویض در سالهای بعد از فتح به اسلام رغبت پیدا نمایند. تعالیم اسلام مانند عدل و دادخواهی و برابری بشرها آرزوی ایرانیان آدرس مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد بود.
مقام
آورده شده انگیزه اصلی حمله مسلمان ها عرب خیر تغییرات ارضی شبهجزیره زیرا بی آبی و خیر خریداری کردن شیوه های تجاری و حرص به غارتگری اعراب که از عصر کهن بدان شهیر بودند، بود؛ بلكه انگیزه واقعى و جایزه اصلى اين هجوم برقآسا و توقفناپذير تازيان پیش از هر چيز، دين جديد و اعتقادات جدیداى بود كه حضرت محمد(ص) به آن ها ارزانى بخشيده بود.[۱]
نقل شده ماجرای فتح کشور ایران، با شرح و ذكر جزئیات فراوان، در احادیث تاریخی انعكاس یافته، البته در متکی بودن به آنها بایستی دشوار احتیاط ورزید؛ چه، دربین این احادیث و روایتهای حماسی پیش از اسلام یا این که به اصطلاح «روز ها العرب» كه آكنده از افتخارات قومی میباشد، پیوندی نزدیك چشم میگردد.[۲]
محمدعلی دیندار (زادهٔ ۱۳۰۲ش) تاریخنگار و عرفانپژوه، اوضاع ایرانیان و عربهای نومسلمان ها را چنین توضیح میدهد: «یک طرف مشقت بار غَره به حشمت و جلال و زرق و برق معاش خویش میباشد و در عین درحال حاضر طاقت فرسا خرافی و دلبسته خواب و خیال و خاطر و طالع و اقبال و زندانی چارچوبهای طبقاتی و نژادی؛ و طرف دیگر هیچ از این دغدغهها ندارد، تمامی آدمیان را به یک دیده میبیند؛ خیر در قبال شرایطهای ارثی خویش را میبازد و خیر در قبال اکرانهای اقتدار مرعوب میگردد.»[۳]
علل باخت ساسانیان
باخت امپراتوری کشور ایران از مسلمانها از لحاظ نظامی بعید به حیث میرسید ولی عاقبت کشورایران به دست اعراب فتح شد. زرینکوب (درگذشت: ۱۳۷۸ش) تاریخنگار، مینویسد: «چیزی که ساسانیان را از پا درآورد ضعف و خرابی بود.»[۴] برای این باخت انگیزههایی مثلا موردها ذیل اورده شده میباشد:
ناخرسندی ایرانیان از حکومت طبقاتی ساسانیان. سربازان اهل ایران میدانستند در شکل موفقیت گشوده هم میبایست ظلم طبقات فراتر و حاکمان ساسانی را تحمل نمایند. علتای برای هواخواهی نداشتند و در مواقعی با اعراب همیاری میکردند. بستن سربازان اهل ایران به وسیله فرماندهان برای دوری از گریختن، کشته شدن فرماندهان اهل ایران بوسیله سربازان اهل ایران و مشورت کردن دادن به اعراب برای مثال مواقعی میباشد که میاقتدار شاهد بر این مدعی باشد.[۵]
ظلم و تعصب موبدان. زرتشتیان در نظام طبقاتی بسیار متعصب بودند. برای مثال محل پرستش ثروتمندان از محل پرستش فقیران غیروابسته بود. ادوارد براون (۱۹۶۲-۱۹۲۶م) خاورشناس و جمهوری اسلامی ایرانشناس بریتانیایی، مینویسد: چهار هزار سرباز دیلمی (مجاورت بحر خزر) بعداز مشورت تصمیم گرفتند به رغبت خویش اسلام آورند و به خاندان عرب ملحق شوند. این توده در تسخیر جَلولا به تازیان امداد کردند.[۶] ایرانیان تعالیم اسلام مانند عدل و دادخواهی و برابری آدمها را برای خویش امید داشتند.[۷]
غوطهور شدن سران مرزوبوم در خرابی. امام على(ع) راز نابودى ساسانيان را غوطهور بودن در تمايلات حيوانى و نداشتن رتبه مردمى مىداند.[۸]
در طی خلافت ابوبکر
شروع فتح جمهوری اسلامی ایران در حین ابوبکر شکل گرفت. ابوبکر خالد بن ولید را برای سرکوب مرتدین ارسال کرد، نیروهای مرتدین بعداز باخت به عراق عقبنشینی کردند و امان ساسانیان از آنها خویش به خویش مسلمانها و ساسانیان را در مقابل هم قرار اعطا کرد. عبدالحسین زرینکوب (درگذشت: ۱۳۷۸ش) تاریخنگار، رویا رویی مسلمانها با ساسانیان را ادامه تضارب مسلمان ها با مرتدین می داند. در تجربیات الامم نیز از آماده شدن سپاه انبوه اهل ایران در یاری به مرتدین صحبت رفته میباشد.
در حین خلافت قدمت
قدمت مایل به تضارب با ساسانیان عدم وجود و او خاطرنشان کرد ای کاش دیواری از آهن بینشان بود تا خیر آن ها به ساسانیان فعالیت داشتند و خیر ساسانیان به آن ها، البته با زد خوردهایی که فرصت ابوبکر گردیده بود راهحلای از این عمل عدم وجود و ساسانیان در صدد حمله بودند. در مبارزه نخستین میان نیروهای قدمت با ساسانیان، مسلمان ها به فرماندهی ابوعبید ثقفی ناکامی خورده و ابوعبید کشته شد. این باخت بر شک قدمت خاطر نشان نمود. البته باختهای آتی ساسانیان در قادسیه و جلولاء منجر جلو رفتن نیروی اسلام شد.
فتح کشورایران موفقیت اَعراب مسلمان بر سلسله ساسانیان در زمان پیکارهای گوناگون و غلبه بر مملکت جمهوری اسلامی ایران بود. این فتح که از مجال ابوبکر استارت شد، در طی قدمت به نقطع ی عطف خویش رسید و تا سال ۳۰ق یعنی میانه فرصت خلافت عثمان ادامه داشت، ولی در طول خلافت حضرت علی(ع) مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد توقیف شد.
ناخرسندی ایرانیان از حکومت طبقاتی ساسانیان، ظلم و تعصب موبدان و خرابی در سراسر مملکت از علل ناکامی ساسانیان دانسته رزرو مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد گردیده است.
نقل شده پيروان زردشت تا اواخر دولت عباسى در کشور ایران آزادى مذهبى داشتند و آتشكدههاى زردشتيان در شهرهای کشور ایران برپا بود. جاذبه آیین اسلام بخصوص وجه عدل و دادورزی آن و رفع تبعیض طبقاتی، سبب ساز شد ایرانیان به تفویض در سالهای بعد از فتح به اسلام رغبت پیدا نمایند. تعالیم اسلام مانند عدل و دادخواهی و برابری بشرها آرزوی ایرانیان آدرس مسجد امام حسن مجتبی فکوری مشهد بود.
مقام
آورده شده انگیزه اصلی حمله مسلمان ها عرب خیر تغییرات ارضی شبهجزیره زیرا بی آبی و خیر خریداری کردن شیوه های تجاری و حرص به غارتگری اعراب که از عصر کهن بدان شهیر بودند، بود؛ بلكه انگیزه واقعى و جایزه اصلى اين هجوم برقآسا و توقفناپذير تازيان پیش از هر چيز، دين جديد و اعتقادات جدیداى بود كه حضرت محمد(ص) به آن ها ارزانى بخشيده بود.[۱]
نقل شده ماجرای فتح کشور ایران، با شرح و ذكر جزئیات فراوان، در احادیث تاریخی انعكاس یافته، البته در متکی بودن به آنها بایستی دشوار احتیاط ورزید؛ چه، دربین این احادیث و روایتهای حماسی پیش از اسلام یا این که به اصطلاح «روز ها العرب» كه آكنده از افتخارات قومی میباشد، پیوندی نزدیك چشم میگردد.[۲]
محمدعلی دیندار (زادهٔ ۱۳۰۲ش) تاریخنگار و عرفانپژوه، اوضاع ایرانیان و عربهای نومسلمان ها را چنین توضیح میدهد: «یک طرف مشقت بار غَره به حشمت و جلال و زرق و برق معاش خویش میباشد و در عین درحال حاضر طاقت فرسا خرافی و دلبسته خواب و خیال و خاطر و طالع و اقبال و زندانی چارچوبهای طبقاتی و نژادی؛ و طرف دیگر هیچ از این دغدغهها ندارد، تمامی آدمیان را به یک دیده میبیند؛ خیر در قبال شرایطهای ارثی خویش را میبازد و خیر در قبال اکرانهای اقتدار مرعوب میگردد.»[۳]
علل باخت ساسانیان
باخت امپراتوری کشور ایران از مسلمانها از لحاظ نظامی بعید به حیث میرسید ولی عاقبت کشورایران به دست اعراب فتح شد. زرینکوب (درگذشت: ۱۳۷۸ش) تاریخنگار، مینویسد: «چیزی که ساسانیان را از پا درآورد ضعف و خرابی بود.»[۴] برای این باخت انگیزههایی مثلا موردها ذیل اورده شده میباشد:
ناخرسندی ایرانیان از حکومت طبقاتی ساسانیان. سربازان اهل ایران میدانستند در شکل موفقیت گشوده هم میبایست ظلم طبقات فراتر و حاکمان ساسانی را تحمل نمایند. علتای برای هواخواهی نداشتند و در مواقعی با اعراب همیاری میکردند. بستن سربازان اهل ایران به وسیله فرماندهان برای دوری از گریختن، کشته شدن فرماندهان اهل ایران بوسیله سربازان اهل ایران و مشورت کردن دادن به اعراب برای مثال مواقعی میباشد که میاقتدار شاهد بر این مدعی باشد.[۵]
ظلم و تعصب موبدان. زرتشتیان در نظام طبقاتی بسیار متعصب بودند. برای مثال محل پرستش ثروتمندان از محل پرستش فقیران غیروابسته بود. ادوارد براون (۱۹۶۲-۱۹۲۶م) خاورشناس و جمهوری اسلامی ایرانشناس بریتانیایی، مینویسد: چهار هزار سرباز دیلمی (مجاورت بحر خزر) بعداز مشورت تصمیم گرفتند به رغبت خویش اسلام آورند و به خاندان عرب ملحق شوند. این توده در تسخیر جَلولا به تازیان امداد کردند.[۶] ایرانیان تعالیم اسلام مانند عدل و دادخواهی و برابری آدمها را برای خویش امید داشتند.[۷]
غوطهور شدن سران مرزوبوم در خرابی. امام على(ع) راز نابودى ساسانيان را غوطهور بودن در تمايلات حيوانى و نداشتن رتبه مردمى مىداند.[۸]
در طی خلافت ابوبکر
شروع فتح جمهوری اسلامی ایران در حین ابوبکر شکل گرفت. ابوبکر خالد بن ولید را برای سرکوب مرتدین ارسال کرد، نیروهای مرتدین بعداز باخت به عراق عقبنشینی کردند و امان ساسانیان از آنها خویش به خویش مسلمانها و ساسانیان را در مقابل هم قرار اعطا کرد. عبدالحسین زرینکوب (درگذشت: ۱۳۷۸ش) تاریخنگار، رویا رویی مسلمانها با ساسانیان را ادامه تضارب مسلمان ها با مرتدین می داند. در تجربیات الامم نیز از آماده شدن سپاه انبوه اهل ایران در یاری به مرتدین صحبت رفته میباشد.
در حین خلافت قدمت
قدمت مایل به تضارب با ساسانیان عدم وجود و او خاطرنشان کرد ای کاش دیواری از آهن بینشان بود تا خیر آن ها به ساسانیان فعالیت داشتند و خیر ساسانیان به آن ها، البته با زد خوردهایی که فرصت ابوبکر گردیده بود راهحلای از این عمل عدم وجود و ساسانیان در صدد حمله بودند. در مبارزه نخستین میان نیروهای قدمت با ساسانیان، مسلمان ها به فرماندهی ابوعبید ثقفی ناکامی خورده و ابوعبید کشته شد. این باخت بر شک قدمت خاطر نشان نمود. البته باختهای آتی ساسانیان در قادسیه و جلولاء منجر جلو رفتن نیروی اسلام شد.
نقش انتخاب مسجد مناسب در برگزاری یک مراسم ترحیم آرام و منظم